JOURNAL ARTICLE
Three Critical Essays by Sayyid Qutb on the Works of Naguib Mahfouz Kifah Tibah, Khan al-Khalili, Kahiretu'l-Jadida.
Published In: Turkish Studies - Comparative Religious Studies, 2026, v. 21, n. 1. P. 545 1 of 3
Database: Central & Eastern European Academic Source 2 of 3
Authored By: Baran, Ercan 3 of 3
Abstract
Toplumları ilerleten aydınlardır. İslam toplumlarında da aydınlar ön plandadır. Mısır İslam dünyasını etkileyen ülkelerin başında gelir. Mısırda da Seyyid Kutup ve Nobel edebiyat ödülü almış Necip Mahfuz ismi önemlidir. Seyyid Kutup ilk dönemlerinde yani 1940’lı yıllarda Mahfuz daha 1988 yılında Nobel ödülü almamışken Mahfuz’un dört romanı hakkında eleştiri yazarak Mahfuz’u onure etmiştir. Bu dört Mahfuz eleştirisi de olumlu anlamdadır ve Mahfuz’un dahada fazla tanınmasını sağlamıştır. Mahfuz da Seyyid Kutup’un arkadaşıdır. Öyle ki Seyyid Kutup’a Aynalar adlı romanında Abdulvehhap İsmail adıyla yer vermiştir. Necip Mahfuz’un Aynalar adlı romanının elli beş portresine elli beş resim çizen Vanlı Seyf Vanlı resmi tam Seyyid Kutup’a benzetmiştir. Dikkatlice bakanlar bu resmin Seyyid Kutup olduğunu anlamakta zorluk çekmeyeceklerdir. Kutup gençlik yıllarında çok güzel yazılar yazmaktadır. Hatta onu görenler bu yazıları sen mi yazdın? diye hayretlerini ifade etmişlerdir. Necip Mahfuz ilk yazmaya başladığı zamanlarda kırk tarihi roman yazmaya niyet etmişse de bu sayı üç olarak kalmıştır. Mahfuz’un bu tarihi romanlarından biri olan Kifah Tıbe’ye Kutup eleştiri yazısı yazmıştır. Kutup’un ikinci eleştiri yazısı Han el-Halili üzerine, üçüncü eleştiri yazısı Kahiretü’l-Cedide üzerine ve dördüncü eleştiri yazısı Midak Sokağı üzerinedir. Kutup’un bu kadar entelektüel ve velud bir yazar olması elbette dikkat çekicidir. Burada önemli olan Cemal Abdunnasır gibi İhvan subaylarının -sonradan İhvandan ayrılmıştır- Seyyid Kutup’u 1952 darbesinin fikir babası olarak yüceltmesidir. Bu anlamda da Seyyid Kutup 1952 darbesinin fikir babalığını yapmıştır diyebiliriz. Öyle ki Kutup’un yazdığı "İslamda Sosyal Adalet" kitabı darbe yapan bütün subayların elindedir. Subaylar Kutup’u ölene kadar koruyacaklarına dair ant içseler de 1966 yılında idam etmekten beri durmamışlardır. Kutup’un Necip Mahfuz hakkındaki bu üç makalesini okuduğumuzda Kutup’un eleştiri sahasında gerçekten kendisini iyi yetiştirmiş olduğunu anlamaktayız. Kutup eleştirilerine başlarken Mahfuz’u romanlarını olumlu anlamda överek eleştirmekte ve olumsuz eleştirilerini sona bırakmaktadır. [ABSTRACT FROM AUTHOR]
Additional Information
- Source:Turkish Studies - Comparative Religious Studies. 2026/03, Vol. 21, Issue 1, p545
- Document Type:Article
- Subject Area:Literature and Writing
- Publication Date:2026
- ISSN:2667-5544
- DOI:10.7827/TurkishStudies.88816
- Accession Number:193132517
- Copyright Statement:Copyright of Turkish Studies - Comparative Religious Studies is the property of Electronic Turkish Studies and its content may not be copied or emailed to multiple sites without the copyright holder's express written permission. Additionally, content may not be used with any artificial intelligence tools or machine learning technologies. However, users may print, download, or email articles for individual use. This abstract may be abridged. No warranty is given about the accuracy of the copy. Users should refer to the original published version of the material for the full abstract. (Copyright applies to all Abstracts.)
Looking to go deeper into this topic? Look for more articles on EBSCOhost.